Μικρή ισχύς
Μεγάλη ιδέα
Αυτή είναι μια ιστοσελίδα φτιαγμένη από καθαρό πάθος για τα μικρά φωτοβολταϊκά συστήματα πρίζας μέχρι 800W (Plug‑in PV), χωρίς καμία εμπορική διάθεση.
≈800 W
Ένας μικρός οδηγός για τα φωτοβολταϊκά πρίζας
1. Εισαγωγή
Η εγκατάσταση ενός μικρού φωτοβολταϊκού συστήματος (miniPV) με συνήθως 1-2 Φ/Β πλαίσια είναι μία αρκετά απλή υπόθεση, πολύ πιο απλή από την εγκατάσταση ενός ηλιακού θερμοσίφωνα, αλλά κατά κανόνα οικονομικά πολύ πιο αποδοτική.
Αν προσέξουμε μερικές βασικές συμβουλές, το miniPV που θα επιλέξουμε και θα εγκαταστήσουμε θα παράγει αξιόπιστα καθαρή ηλεκτρική ενέργεια από τον ήλιο για τουλάχιστον 20 με 25 χρόνια.
Η τεχνολογία των φωτοβολταϊκών συστημάτων, που αναπτύχθηκε αρχικά ως πηγή τροφοδοσίας για δορυφόρους, είναι σήμερα πολύ οικονομική, αξιόπιστη και διαδεδομένη σε ολόκληρο τον πλανήτη. Ακόμα και σε χώρες, που δεν φημίζονται για την μεγάλη ηλιοφάνειά τους τα φωτοβολταϊκά συστήματα έχουν γίνει πολύ αγαπητά.
Σε αυτό συμβάλουν τα βασικά τους χαρακτηριστικά:
Λειτουργούν αθόρυβα και άοσμα και είναι πολύ φιλικά προς το περιβάλλον
Θέλουν ελάχιστη συντήρηση, ουσιαστικά μόνο καθαρισμό αν λερωθούν αρκετά
Η απόδοσή τους είναι πολύ καλά προβλέψιμη για όλο το χρόνο
Λειτουργούν πολύ αξιόπιστα χωρίς επιτήρηση
Το κόστος παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας με ΦΒ είναι σήμερα πιο χαμηλό από κάθε άλλη πηγή στην Ελλάδα.
Μπορούν να εγκατασταθούν πολύ ευκολά και γρήγορα.
Ένα μικρό φωτοβολταϊκό σύστημα στην πιο απλή του μορφή εγκαθίσταται και τίθεται σε λειτουργία σε λιγότερο από μια ώρα.
Τα μικρά φωτοβολταϊκά συστήματα miniPV είναι ιδανικά για να εξοικειωθούμε με αυτή την συναρπαστική τεχνολογία εύκολα και γρήγορα.
2. Τα Τμήματα ενός Φωτοβολταϊκού Συστήματος
Κάθε φωτοβολταϊκό σύστημα αποτελείται από δυο βασικά τμήματα: Τα φωτοβολταϊκά πλαίσια και τον inverter.
2.1. Τα Φωτοβολταϊκά Πλαίσια (ή Πάνελ)
Τα φωτοβολταϊκά πλαίσια αποτελούνται από πολλές κυψέλες, που μετατρέπουν την ηλιακή ακτινοβολία σε συνεχές ρεύμα. Οι κυψέλες είναι τοποθετημένες πίσω από ένα μεγάλο πίνακα από ειδικό γυαλί, που συνήθως περιβάλλεται από ένα μεταλλικό πλαίσιο για προστασία και ευκολότερη εγκατάσταση. Κάθε μονάδα έχει δύο καλώδια με τους αντίστοιχους ακροδέκτες, έναν για την θετική και έναν για την αρνητική τάση.
2.2. Ο Μετατροπέας Ρεύματος (Inverter)
Συνήθως χρειαζόμαστε για την λειτουργία των ηλεκτρικών μας συσκευών εναλλασσόμενο ρεύμα με τάση 220 Volt, όπως αυτό που μας παρέχει το ηλεκτρικό δίκτυο. Ο inverter λαμβάνει το συνεχές ρεύμα από τα φωτοβολταϊκά πάνελ, το μετατρέπει σε εναλλασσόμενο ρεύμα με την κατάλληλη τάση και διοχετεύει την παραγόμενη ενέργεια στο δίκτυο. Ο inverter έχει πολύ αυστηρές προδιαγραφές ασφαλείας, για να μην διοχετεύει ηλεκτρικό ρεύμα όταν υπάρχει διακοπή ή άλλες ανωμαλίες στο δίκτυο και να μην δημιουργείται κίνδυνος για τους ανθρώπους και τις ηλεκτρικές συσκευές.
2.3. Τα υπόλοιπα τμήματα ενός φωτοβολταϊκού συστήματος
Για να εγκατασταθεί και να λειτουργήσει σωστά και αξιόπιστα ένα φωτοβολταϊκό σύστημα χρειάζονται κατά περίπτωση και ορισμένα άλλα εξαρτήματα.
2.3.1. Βάσεις Στήριξης
Σε πολύ απλές εγκαταστάσεις τα Φ/Β πλαίσια μπορούν ακόμα και να τοποθετηθούν απλά σε μια κατάλληλη επιφάνεια. Κατά κανόνα όμως τα Φ/Β πλαίσια θα πρέπει να στερεωθούν σε κάποιο δομικό στοιχείο του κτιρίου, για να παραμένουν σε σταθερή θέση και να μην υπάρξει πρόβλημα λόγω δυνατού αέρα, βροχής ή χιονιού για χρονικό διάστημα πολλών ετών.
2.3.2. Πρόσθετες Καλωδιώσεις
Ανάλογα με την εγκατάσταση μπορεί να χρειαστούν επεκτάσεις των καλωδίων, που συνδέουν τα Φ/Β πλαίσια με τον inverter. Επίσης, ο inverter θα πρέπει να συνδεθεί με ένα καλώδιο σε παροχή του ηλεκτρικού δικτύου, όπως πχ με μια πρίζα Schuko.
2.3.3. Σύστημα Τηλεμετρίας
Το σύστημα τηλεμετρίας δεν είναι απαραίτητο, αλλά μας επιτρέπει να ελέγχουμε εύκολα και άμεσα την λειτουργία και την απόδοση του Φ/Β συστήματος και να επεμβαίνουμε γρήγορα σε περίπτωση δυσλειτουργίας ή βλάβης. Τα Φ/Β συστήματα γενικά είναι πολύ αξιόπιστα και συνήθως λειτουργούν πολλά χρόνια χωρίς κανένα πρόβλημα, αλλά καλό είναι να ελέγχουμε τακτικά ότι το σύστημά μας -μικρό ή μεγάλο- παράγει πάντα τη μέγιστη δυνατή ενέργεια. Κάθε κιλοβατώρα που δεν παράγεται λόγω κάποιας βλάβης ή δυσλειτουργίας είναι μια χαμένη κιλοβατώρα που δεν μπορεί να αναπληρωθεί. Ο έλεγχος αυτός μπορεί να γίνει πολύ εύκολα και οικονομικά με έναν μετρητή ενέργειας, που επιτρέπει τον έλεγχο της ημερήσιας παραγωγής ακόμα και από το κινητό μας.
3. Η Απόδοση ενός Φ/Β Συστήματος
Η απόδοση κάθε Φ/Β συστήματος είναι με τα πλήρη στοιχεία που διαθέτουμε σήμερα πολύ προβλέψιμη και εξαρτάται φυσικά κυρίως από το γεωγραφικό σημείο εγκατάστασης. [Χάρτης ηλιακής ενέργειας]
Για παράδειγμα, δύο ίδια σύστημα στην Γερμανία και στην Ελλάδα θα έχουν διαφορά στην απόδοση περίπου 50%, απλά λόγω διαφοράς στην ηλιοφάνεια. Ευτυχώς η ηλιοφάνεια είναι μια μετεωρολογική παράμετρος πολύ καλά μελετημένη και έτσι μπορούμε πολύ εύκολα να προσδιορίσουμε την θεωρητική απόδοση κάθε σημείου στην πλανήτη. Υπάρχουν πολύ αξιόπιστες εφαρμογές στο διαδίκτυο, με τις οποίες μπορούμε να προσδιορίσουμε εύκολα κα αξιόπιστα την απόδοση κάθε Φ/Β συστήματος που σχεδιάζουμε πριν το εγκαταστήσουμε. Εκτός από την σχετική ηλιοφάνεια του κάθε γεωγραφικού σημείου, δύο είναι οι βασικοί παράγοντες που θα καθορίσουν την πραγματική απόδοση του Φ/Β συστήματος.
3.1. Η ονομαστική ισχύς του Φ/Β συστήματος
Ο πρώτος παράγοντας είναι η συνολική ονομαστική ισχύς των Φ/Β πλαισίων, που ορίζεται σε Watt peak (Wp) και αποτελεί το βασικότερο χαρακτηριστικό κάθε Φ/Β πλαισίου. Γνωρίζοντας την γεωγραφική θέση και την ονομαστική ισχύ των Φ/Β πλαισίων μπορούμε εύκολα να προσδιορίσουμε την μέγιστη ετήσια ενεργειακή απόδοση κάθε συστήματος με αρκετά μεγάλη ακρίβεια. Ο inverter του συστήματος πρέπει να είναι σε θέση να αξιοποιεί την ενέργεια που παράγουν όλα τα συνδεδεμένα πλαίσια. Αυτό σημαίνει κατά βάση, ότι ο inverter πρέπει να έχει περίπου την ίδια ισχύ με την συνολική ισχύ των πάνελ, αλλά στα μικρά φωτοβολταϊκά υπάρχουν και άλλοι παράγοντες που επηρεάζουν την επιλογή της ισχύος των πάνελ. Είναι λίγο πιο σύνθετο το θέμα …
3.2. Η τοποθέτηση και ο προσανατολισμός των Φ/Β πλαισίων
Ο δεύτερος βασικός παράγοντας απόδοσης κάθε Φ/Β συστήματος είναι η θέση και ο προσανατολισμός εγκατάστασης των Φ/Β πλαισίων και οι πιθανές σκιάσεις, που μειώνουν την μέγιστη θεωρητική απόδοση στην πράξη. Ο εχθρός κάθε Φ/Β συστήματος είναι οι σκιές, που δημιουργούνται από κάθε είδους αντικείμενα, όπως φυτά και δέντρα, κολώνες, καμινάδες και διάφορα τμήματα των κτιρίων, που μπορεί να εμποδίσουν το φως του ήλιου να φτάσει στα Φ/Β πλαίσια κάποια στιγμή της ημέρας ή κάποια εποχή του χρόνου. Ο ήλιος διαγράφει διαφορετική τροχιά στον ουρανό, ανάλογα με το ημερολόγιο και αντίστοιχες διαφορές εμφανίζουν και οι σκιές από τα διάφορα αντικείμενα που βρίσκονται κοντά στα Φ/Β πλαίσια.
Το θέμα της θέσης και του προσανατολισμού των Φ/Β πλαισίων είναι ιδιαίτερα σημαντικό, για να πετύχουμε μια καλή ενεργειακή απόδοση και ελάχιστες απώλειες σε σχέση με την θεωρητικά μέγιστη απόδοση. Ένα σύστημα με πολλές σκιάσεις μπορεί να έχει μειωμένη απόδοση ακόμα και κατά 50% σε σχέση με το μέγιστο δυνατό. Ευτυχώς είναι σχετικά εύκολο να εντοπίσουμε τις πιθανές αιτίες σκίασης και να της αποφύγουμε ή και να της εξουδετερώσουμε, όσο είναι εφικτό.
Θεσμικό Πλαίσιο Νομοθεσία και Κανονισμοί
Υπάρχει πληθώρα νόμων και Υπουργικών Αποφάσεων για τα φωτοβολταϊκά συστήματα. Ένας εξαιρετικός κατάλογος περιλαμβάνεται στον ιστότοπο του Συνδέσμου Εταιρειών Φωτοβολταϊκών (ΣΕΦ) helapco.gr
Ειδικά για τα μικρά φωτοβολταϊκά όμως υπάρχει η Σύσταση (ΕΕ 2026/1007 της Επιτροπής της 30/4/2026, που μπορείτε να δείτε ΕΔΩ.
Στο σημείο 9 το κείμενο αναφέρει συγκεκριμένα:
9. Να καταργήσουν τις διαδικασίες αδειοδότησης για μικρής κλίμακας εγκαταστάσεις ηλιακών φωτοβολταϊκών και αποθήκευσης, να θεσπίσουν μέτρα σχετικά με τις αντλίες θερμότητας, τα ηλεκτρικά οχήματα και τα σημεία φόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων και να απλουστεύσουν τις σχετικές συνδέσεις με το δίκτυο, επιβάλλοντας συγκεκριμένα και εύλογα χρονοδιαγράμματα για την ενημέρωση των τελικών πελατών και των ενεργειακών κοινοτήτων και αίροντας τις διοικητικές απαιτήσεις και τους κανονιστικούς φραγμούς (19) για τις μπαταρίες με ρευματολήπτη και τις ηλιακές φωτοβολταϊκές εγκαταστάσεις μπαλκονιού έως 800 W.
Στον πίνακα που ακολουθεί γίνονται παρατηρήσεις σε κάθε παράγραφο του άρθρου 13Β, που αφορά ειδικά τα συστήματα Plug-in μέχρι 800W που μας ενδιαφέρουν:
| ΣΧΕΔΙΟ Υπουργικής Απόφασης ΥΠΕΝ | Παρατηρήσεις και Προτάσεις |
|---|---|
| 13 B. Ειδικότερα για την προμήθεια, εγκατάσταση και σύνδεση μικροηλιακών συστημάτων με ρευματολήπτη (plug-in) μέγιστης ισχύος έγχυσης έως 800 Watt και εγκατεστημένης ισχύος έως 900 Watt που μπορεί να συνδυάζονται και με σύστημα αποθήκευσης, αποκλειστικά για αυτοκατανάλωση χωρίς έγχυση, ο ενδιαφερόμενος: | Η εγκατεστημένη ονομαστική ισχύς των πάνελ θα πρέπει να είναι αισθητά μεγαλύτερη από την μέγιστη ισχύ έγχυσης του inverter (800W). Προτείνεται το μέγιστο όριο να τεθεί σε τουλάχιστον 1.600Wp, για να παρέχεται η δυνατότητα ικανοποιητικής αυτοκατανάλωσης ενέργειας και τους μήνες με χαμηλή ηλιοφάνεια ή και σε συστήματα που λόγω συνθηκών έχουν εγκατασταθεί με λιγότερο ευνοϊκές προϋποθέσεις (σκίαση, προσανατολισμός). Επίσης η δυνατότητα εγκατάστασης των φωτοβολταϊκών πλαισίων με ανατολικό ή δυτικό προσανατολισμό, που παράγουν μειωμένη ενέργεια σε σχέση με τον παραγωγικά προτιμητέο νότιο προσανατολισμό θα επιτρέψει την καλύτερη χρονική κατανομή της ενεργειακής παραγωγής από φωτοβολταϊκά στην διάρκεια της ημέρας και την μετρίαση της κορύφωσης παραγωγής τις μεσημεριανές ώρες. |
| α) κατά την αγορά (είτε από φυσικό είτε από ηλεκτρονικό κατάστημα) του συστήματος, δηλώνει στον προμηθευτή του σχετικού σύστηματος ή στον εγκαταστάτη του σχετικού σύστηματος (σε περίπτωση που η προμήθεια και η εγκατάσταση παρέχεται συνολικά ως υπηρεσία), τα στοιχεία της παροχής όπου πρόκειται να συνδεθεί το σύστημα. Στη συνέχεια ο προμηθευτής ή ο εγκαταστάτης αντίστοιχα υποχρεούται να ενημερώσει αμελλητί τον Διαχειριστή του Δικτύου, | Η δήλωση κατά την φάση της αγοράς ενός μικρού φωτοβολταϊκού συστήματος δεν εξυπηρετεί κανένα ουσιαστικό σκοπό, παρά μόνο αυξάνει τη γραφειοκρατία. Να καταργηθεί αυτό το βήμα της διαδικασίας. |
| β) έως και πέντε (5) ημέρες πριν την εγκατάσταση του συστήματος ενημερώνει τον Διαχειριστή του Δικτύου, μέσω Ειδικής Ψηφιακής Πύλης που υλοποιεί σχετικά ο Διαχειριστής. | Η δήλωση πριν την εγκατάσταση ενός μικρού φωτοβολταϊκού συστήματος δεν εξυπηρετεί κανένα ουσιαστικό σκοπό, παρά μόνο αυξάνει την γραφειοκρατία. Να καταργηθεί αυτό το βήμα της διαδικασίας. |
| Ο ενδιαφερόμενος εισέρχεται στην Ειδική Ψηφιακή Πύλη με κωδικούς διαπιστευτήρια της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων Δημόσιας Διοίκησης του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης (taxisnet) και συμπληρώνει τα απαραίτητα πεδία: | Η δήλωση του μικρού φωτοβολταϊκού συστήματος να γίνεται από τον χρήστη σε εύλογο χρονικό διάστημα μετά την θέση σε λειτουργία. Προτείνεται προθεσμία 15 ημερών. |
| α) στοιχεία του ενδιαφερομένου, αα) Σε περίπτωση φυσικού προσώπου: i. Αριθμός Φορολογικού Μητρώου (Α.Φ.Μ.), ii. Ονοματεπώνυμο, iii. Στοιχεία φυσικού προσώπου (Διεύθυνση, τηλέφωνο, ηλεκτρονικό ταχυδρομείο) iv. Στοιχεία εγκατάστασης του συστήματος (Διεύθυνση). αβ) Σε περίπτωση νομικού προσώπου: i. Αριθμός Φορολογικού Μητρώου (Α.Φ.Μ.), ii. Επωνυμία, iii. Στοιχεία Νομικού Προσώπου (έδρα εταιρείας, διεύθυνση, τηλέφωνο, ηλεκτρονικό ταχυδρομείο), iv. Όνομα και στοιχεία νόμιμου εκπροσώπου (τηλέφωνο, ηλεκτρονική διεύθυνση), v. Στοιχεία εγκατάστασης του συστήματος (Διεύθυνση). | |
| β) στοιχεία του υπεύθυνου εγκαταστάτη ή μηχανικού κατάλληλης ειδικότητας σύμφωνα με την Υ.Α. 101195/2021 (Β’ 4654) , ήτοι Αριθμός Φορολογικού Μητρώου (Α.Φ.Μ.), Ονοματεπώνυμο, Διεύθυνση, τηλέφωνο, ηλεκτρονικό ταχυδρομείο, | Τα συστήματα Plug-in μέχρι 800 W είναι Plug & Play και δεν απαιτείται εγκαταστάτης. |
| γ) στοιχεία της παροχής όπου πρόκειται να συνδεθεί το εν λόγω σύστημα. | Να δηλώνεται ο αριθμός παροχής. |
| δ) τεχνικά στοιχεία του συστήματος που πρόκειται να συνδεθεί. | Να δηλώνονται ο κατασκευαστής του inverter, ο τύπος και η μέγιστη ισχύς εξόδου (AC Power Output), καθώς και η συνολική ονομαστική ισχύς των πάνελ (DC Power Output). |
| Ειδικά για τα Μη Διασυνδεδεμένα Νησιά, ο προμηθευτής του σχετικού συστήματος ή ο εγκαταστάτης του σχετικού συστήματος καθώς και ο ενδιαφερόμενος αποστέλλούν τα απαραίτητα στοιχεία του προηγούμενων εδαφίων με ηλεκτρονικό τρόπο. | Τα συστήματα Plug-in μέχρι 800 W είναι Plug & Play. Δεν υπάρχει εγκαταστάτης, ούτε έχει κάποια εμπλοκή ο προμηθευτής. Η δήλωση του συστήματος να γίνεται από τον χρήστη σε εύλογο χρονικό διάστημα μετά την θέση σε λειτουργία. Προτείνεται προθεσμία 15 ημερών. |
| Για την εγκατάσταση και τη σύνδεση των εν λόγω συστημάτων απαιτείται από τον ενδιαφερόμενο: α) η υποβολή νέας Υπεύθυνης Δήλωσης Εγκαταστάτη η οποία και θα πρέπει να ανανεώνεται κάθε δύο (2) έτη, | Τα συστήματα Plug-in μέχρι 800 W είναι Plug & Play και διαθέτουν πολύ χαμηλότερη ισχύ από ένα αερόθερμο ή μια θερμάστρα των 2.000 W. Δεν είναι λογικό να απαιτείται Υπεύθυνη Δήλωση Εγκαταστάτη για την εγκατάσταση και λειτουργία τους και δεν εξυπηρετεί κανέναν ουσιαστικό σκοπό, παρά μόνον αυξάνει το κόστος και την γραφειοκρατία. |
| β) η εγκατάσταση αισθητήρα κατεύθυνσης, ώστε να διασφαλίζεται η μη έγχυση ενέργειας από το εν λόγω σύστημα στο Δίκτυο, | Ο αισθητήρας κατεύθυνσης αυξάνει το κόστος χωρίς ουσιαστική συνεισφορά, αφού ο χρήστης σε κάθε περίπτωση έχει άμεσο συμφέρον και κίνητρο να καταναλώνει όλη την ενέργεια που παράγει και να μην την εγχέει στο δίκτυο. Βέβαια, ακόμα και έτσι, λόγω της πολύ χαμηλής ισχύος των συστημάτων κάθε ενδεχόμενη έγχυση είναι αμελητέα και προτείνεται να γίνεται «αποδεκτή άνευ ανταλλάγματος», όπως γίνεται π.χ. στη Γερμανία. Θα είναι εντελώς παράλογο και αντιπαραγωγικό εάν η διαθέσιμη πλεονάζουσα ενέργεια σε κάποια ηλεκτρική παροχή δεν αξιοποιείται από τη χώρα με κάθε τρόπο, αλλά απλά αδρανοποιείται και απορρίπτεται. |
| γ) η εγκατάσταση συστήματος τηλέμετρησης για την καταγραφή δεδομένων της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας του σταθμού και της κατανάλωσης της παροχής προς συμψηφισμό. | Η εγκατάσταση συστήματος τηλεμέτρησης αυξάνει το κόστος και δεν προσφέρει κάτι ουσιαστικό, αφού δεν γίνεται καταγραφή και λογιστικός συμψηφισμός σε αυτά τα συστήματα Plug-in μέχρι 800 W, αλλά ταυτόχρονη αυτοκατανάλωση. |
| Για την εγκατάσταση και τη σύνδεση του εν λόγω συστήματος δεν απαιτείται η σύναψη Σύμβασης Σύνδεσης με τον Διαχειριστή του Δικτύου και των Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών και οποιαδήποτε άλλη άδεια ή έγκριση, καθώς επίσης ούτε η καταβολή Τέλους Σύνδεσης. Η συνολική μέγιστη και εγκατεστημένη ισχύς των εν λόγω συστημάτων ανα παροχή κατανάλωσης δεν δύναται να ξεπερνά σε καμία περίπτωση τα 800 Watt και 900 Watt αντιστοίχως. | Προτείνεται το μέγιστο όριο για την ισχύ των πάνελ να τεθεί στα 1.600 Wp (ονομαστική ισχύς DC). Βλέπε και το σχετικό σημείο στην αρχή των προτάσεων. |
Λαμβάνοντας υπόψη τις παρατηρήσεις, το τελικό κείμενο του άρθρου 13Β διαμορφώνεται ως εξής:
ΥΠΟΥΡΓΙΚΗ ΑΠΟΦΑΣΗ ΓΙΑ ΦΩΤΟΒΟΛΤΑΙΚΑ PLUG-IN ΙΣΧΥΟΣ ΜΕΧΡΙ 800W
ΠΡΟΤΑΣΗ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΑΡΘΡΟΥ 13Β
13B. Ειδικότερα για την προμήθεια, εγκατάσταση και σύνδεση μικροηλιακών συστημάτων με ρευματολήπτη (Plug-in PV) μέγιστης ισχύος έγχυσης έως 800 Watt (AC ) που μπορεί να συνδυάζονται και με σύστημα αποθήκευσης, αποκλειστικά για αυτοκατανάλωση χωρίς έγχυση, αλλά με αποδοχή έγχυσης άνευ ανταλλάγματος δεν απαιτείται καμία έγκριση ή δήλωση εκ των προτέρων.
Η συνολική ισχύ των εγκατεστημένων φωτοβολταϊκών πλαισίων μπορεί να ανέρχεται σε ως 1.600 Watt (Wp DC).
Ο ενδιαφερόμενος προβαίνει στην προμήθεια, εγκατάσταση και θέση σε λειτουργία του Plug & Play φωτοβολταϊκού συστήματος μόνος του ή με την εμπλοκή ηλεκτρολόγου εγκαταστάτη κατά την ελεύθερη κρίση και επιλογή του.
Μετά την εγκατάσταση και θέση σε λειτουργία, ο κάτοχος του μικροηλιακού συστήματος, εντός προθεσμίας 15 ημερών, εισέρχεται στην Ειδική Ψηφιακή Πύλη με κωδικούς διαπιστευτήρια της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων Δημόσιας Διοίκησης του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης (taxisnet) και συμπληρώνει τα απαραίτητα πεδία:
α) στοιχεία του κατόχου,
αα) Σε περίπτωση φυσικού προσώπου: i. Αριθμός Φορολογικού Μητρώου (Α.Φ.Μ.), ii. Ονοματεπώνυμο, iii. Στοιχεία φυσικού προσώπου (Διεύθυνση, τηλέφωνο, ηλεκτρονικό ταχυδρομείο) iv. Στοιχεία εγκατάστασης του συστήματος (Διεύθυνση).
αβ) Σε περίπτωση νομικού προσώπου: i. Αριθμός Φορολογικού Μητρώου (Α.Φ.Μ.), ii. Επωνυμία, iii. Στοιχεία Νομικού Προσώπου (έδρα εταιρείας, διεύθυνση, τηλέφωνο, ηλεκτρονικό ταχυδρομείο), iv. Όνομα και στοιχεία νόμιμου εκπροσώπου (τηλέφωνο, ηλεκτρονική διεύθυνση), v. Στοιχεία εγκατάστασης του συστήματος (Διεύθυνση).
β) τον αριθμό και την διεύθυνση της παροχής στην οποία λειτουργεί το εν λόγω σύστημα.
γ) τεχνικά στοιχεία του συστήματος, δηλαδή τον κατασκευαστή, τον τύπο και την μέγιστη ισχύ εξόδου (Power Output) του inverter, καθώς και την συνολική ονομαστική ισχύ των εγκατεστημένων φωτοβολταϊκών πλαισίων.
Για την εγκατάσταση και τη σύνδεση του εν λόγω συστήματος δεν απαιτείται η σύναψη Σύμβασης Σύνδεσης με τον Διαχειριστή του Δικτύου και των Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών και οποιαδήποτε άλλη άδεια ή έγκριση, καθώς επίσης ούτε η καταβολή Τέλους Σύνδεσης.
Και επειδή τα πράγματα πάντα έχουν περισσότερες όψεις, ας δούμε τι διαβάσαμε κατά των Plug-in PV και τι θα μπορούσε να αντικρούσει κάποιος:
| Επίθεση | Αντίκρουση | |
|---|---|---|
| Αναφορικά με τα φωτοβολταϊκά plug-in με ρευματολήπτη (μπαλκονιού) αν και επί της αρχής σε μια χώρα με σοβαρό πλεόνασμα παραγωγής ΑΠΕ όπως η Ελλάδα δεν συντασσόμαστε με τον τρόπο αυτοκατανάλωσης αυτόν και για μια πλειάδα περαιτέρω λόγων, σύμφωνα και με σχετική αρθρογραφία μας το προηγούμενο διάστημα, χαιρετίζουμε τον περιορισμό του zero feed-in καθώς και τις δικλείδες ασφαλείας που εισάγονται με το άρθρο 13Α του σχεδίου υπουργικής απόφασης και που αλίμονο αν δεν υπήρχαν | Κανένας δεν μπορεί να έχει το αποκλειστικό δικαίωμα για την χρήση του ήλιου. Αυτό ισχύει ιδιαίτερα για συστήματα αυτοκατανάλωσης καταναλωτών, που εξάλλου δεν φέρουν καμία απολύτως ευθύνη για το ενδεχόμενο πλεόνασμα παραγωγής ΑΠΕ στην Ελλάδα. | |
| Μην ξεχνάμε ότι το όλο εγχείρημα αφορά σε δυνητική εξοικονόμηση κατά βάση μονοψήφιου μόλις αριθμού ευρώ ανά μήνα για ένα μέσο νοικοκυριό, οπότε ως προς το ελάχιστο υπό προϋποθέσεις αυτό όφελος αξιολογούνται και οι επιπτώσεις. | Το ύψος της εξοικονόμησης εξαρτάται από διάφορους παράγοντες και ο κάθε χρήστης θα πρέπει να έχει την επιλογή εάν θέλει να κάνει την εξοικονόμηση που μπορεί να πετύχει με τα δικά του δεδομένα. Είναι εντελώς απαράδεκτο την επιλογή να την κάνει κάποιος τρίτος, που δεν είναι σε θέση να γνωρίζει τα συγκεκριμένα δεδομένα για τον κάθε χρήστη. | |
| Αναλυτικότερα, η μεσολάβηση αδειούχου ηλεκτρολόγου που εισάγει το σχέδιο υπουργικής απόφασης είναι στοιχειώδης όχι μόνο για να μελετήσει τις καταναλώσεις του νοικοκυριού και να προτείνει την κατάλληλη ισχύ φωτοβολταϊκού ώστε να μην χάνεται παραγωγή, αλλά και για να ελέγξει πλείστα όσα για την ασφάλεια και απόδοση του συστήματος, όπως ενδεικτικά την επάρκεια/κατάσταση της καλωδίωσης πίσω από την πρίζα, την φάση που αυτή αφορά και που θα συνδεθεί το φωτοβολταϊκό ώστε να είναι στην ίδια (στις περιπτώσεις τριφασικών παροχών) με τις καταναλώσεις που στοχεύει να καλύψει και έτσι ότι το όλο εγχείρημα να μην πάει εντελώς χαμένο ή ακόμη χειρότερα πως δεν θα κινδυνεύσει και η ασφάλεια του σπιτιού. | Τα συστήματα είναι σχεδιασμένα ως Plug & Play. Δεν χρειάζεται αδειούχος ηλεκτρολόγος για να βάλει στην πρίζα ένα μικρό φωτοβολταϊκό σύστημα ισχύος 800W, όπως δεν χρειάζεται αδειούχος ηλεκτρολόγος για να βάλει στην πρίζα μία ηλεκτρική θερμάστρα με ισχύ 2.000 W. Αυτά γίνονται από τον χρήστη. Είναι πάντα στην επιλογή του χρήστη και ανάλογα με τις συνθήκες, εάν θέλει να ζητήσει την βοήθεια κάποιου τρίτου. Αντίστοιχα, ο κάθε οδηγός αυτοκινήτου μπορεί να αποφασίσει εάν θα αλλάξει ένα σκασμένο λάστιχο μόνος του ή εάν θα καλέσει την οδική βοήθεια. | |
| Ποιος εγγυάται και ευθύνεται για την σωστή μηχανική στήριξη των φωτοβολταϊκών πάνελς που αφορούν επιφάνεια ~4 τ.μ., βάρους 45 κιλών, ιδίως ένεκα των ανεμοπιέσεων και που θα κρέμονται από το κιγκλίδωμα ενός μπαλκονιού που δεν είναι σχεδιασμένο επί της αρχής για κάτι τέτοιο και που από κάτω υπάρχουν πεζοδρόμια και εν γένει χώροι με διερχόμενους πολίτες και οχήματα. | Ο κάτοχος έχει την ευθύνη για την ασφαλή εγκατάσταση του συστήματος, όπως πάντα ο κάτοχος έχει την ευθύνη για κάθε θέμα που αφορά το ακίνητό του. | |
| Αλλοιώνονται επί το αρνητικότερο οι εξωτερικές όψεις των κτιρίων και μάλιστα ανομοιόμορφα κατά τη φαντασία του καθενός. Προς άμβλυνση των αυθαιρεσιών και της ανομοιομορφίας καθώς και της προστασίας της τάξης και της αξίας των περιουσιών των πολιτών, προτείνουμε σε επίπεδο πολυκατοικίας να έχει προηγουμένως υπάρξει τουλάχιστον απόφαση της γενικής συνέλευσης που θα επιτρέπει την εγκατάσταση τέτοιων συστημάτων. Δεν αναφερόμαστε σε χωριστή απόφαση πριν την εγκατάσταση κάθε συστήματος, αλλά σε μία αρχική που θα τα επιτρέπει και που ενδεχομένως θα θέτει και κάποιους οπτικούς κανόνες ομοιομορφίας, όπως λ.χ. συμβαίνει με τις τέντες. | Αυτό δεν γίνεται ούτε για τα κλιματιστικά, που δημιουργούν και πολύ μεγαλύτερη όχληση, λόγω του θορύβου λειτουργείας και του θερμού αέρα που εκπέμπουν. Γιατί να γίνει για τα φωτοβολταϊκά, που δεν κάνουν θόρυβο ούτε εκπέμπουν θερμό αέρα | |
| Ειδικά σε κατοικίες με τριφασική παροχή πρέπει να διευκρινιστεί ότι το zero feed-in του συστήματος αφορά ρητά ανά φάση χωριστά. | Αυτός ο περιορισμός δεν υπάρχει σε καμία άλλη χώρα. Εάν εφαρμοστεί, τότε θα πρέπει κατά συνέπεια να επιτρέπεται ένα σύστημα για κάθε φάση, δηλαδή 3 συστήματα όταν υπάρχει τριφασική παροχή. | |
| Επίσης ότι σε περίπτωση αστοχίας του αισθητήρα κατεύθυνσης ή της τηλεμετρίας θα υπάρχει διάταξη fail safe που θα απενεργοποιεί το φωτοβολταϊκό. | Δεν υπάρχει κανένας ουσιαστικός λόγος εγκατάστασης αισθητήρα κατεύθυνσης ή τηλεμετρίας για τα συστήματα Plug-in μέχρι 800 W, αφού δεν παρέχεται ανταμοιβή για τυχόν πλεόνασμα ενέργειας. | |
| Το zero feed-in δεν σημαίνει μηδενική επίπτωση στο Σύστημα. Ακόμη και όταν δεν εγχέεται ούτε μία kWh, το φωτοβολταϊκό μειώνει τη ζήτηση που βλέπει το Δίκτυο ακριβώς τις ηλιακές ώρες. Από την άποψη του ηλεκτρικού συστήματος, αυτό βαθαίνει τη μεσημεριανή κοιλάδα του καθαρού φορτίου, μειώνει τον χώρο για τους ήδη εγκατεστημένους σταθμούς ΑΠΕ, αυξάνει την ανάγκη περικοπών και οξύνει την απογευματινή ράμπα ανόδου. Άρα το «χωρίς έγχυση» λύνει το τοπικό πρόβλημα αντίστροφης ροής, όχι όμως το πρόβλημα της χρονικής υπερπαραγωγής που διακατέχει το σύστημα. | Ο καταναλωτής δεν είναι υποχρεωμένος να καταναλώνει περισσότερο για να έχουν μικρότερες περικοπές και μεγαλύτερα έσοδα οι παραγωγοί. Κάθε πολίτης έχει το δικαίωμα να επωφελείται από την ενέργεια που μπορεί να παράγει από τον ήλιο, τόσο για θέρμανση νερού χρήσης -όπως γίνεται από το 1980- όσο και για την παραγωγή ρεύματος. | |
| Η φράση ότι δεν απαιτείται «οποιαδήποτε άλλη άδεια ή έγκριση» είναι υπερβολικά γενική και υπεραπλουστευτική. Πρέπει να υπάρχει ρητή επιφύλαξη για διατηρητέα κτίρια, παραδοσιακούς οικισμούς και περιοχές αρχαιολογικού ενδιαφέροντος. Κατά την άποψη μας και σύμφωνα με όσα παραθέσαμε παραπάνω στις υποπαραγράφους (α) και (β) σχετικά με την ασφάλεια της εγκατάστασης, απαιτείται Έγκριση Εργασιών Δόμησης Μικρής Κλίμακας που θα εκδώσει Μηχανικός. | Υπάρχουν ήδη ρυθμίσεις για αυτές τις περιπτώσεις, δεν απαιτούνται νέες. |
Εμπειρίες από ένα πιλοτικό σύστημα στην Αττική
Ένα μικρό φωτοβολταϊκό σύστημα δουλεύει πιλοτικά σε γωνία μιας ταράτσας στον Διόνυσο Αττικής από τον Δεκέμβριο του 2022.
Αποτελείται από δύο πάνελ των 340W, δηλαδή συνολικά 680W. Όπως μπορούμε να δούμε στο τυπικό ημερήσιο συγκριτικό διάγραμμα απόδοσης των δυο πάνελ, υπάρχει ελαφρά σκίαση, ανάλογα με την θέση του ήλιου. Το ένα πλαίσιο έχει σκιά πριν από το μεσημέρι και το άλλο μετά το μεσημέρι. Χωρίς σκίαση η απόδοση θα ήταν περίπου 20% μεγαλύτερη. Με αυτήν την ελαφρά σκίαση, το σύστημα των 680W παράγει κάθε χρόνο περίπου 600kWh, δηλαδή εξοικονομεί (με πλήρη αυτοκατανάλωση) περίπου 130 Ευρώ κάθε χρόνο, που θα μπορούσαν να είναι και 150 Ευρώ εάν δεν υπήρχε η ελαφρά σκίαση.